"Σε ανοδική πορεία τα ακίνητα"

Συνέντευξη του Κωνσταντίνου Σαββίδη, Ανώτερου Διευθυντή Συμβουλευτικών Υπηρεσιών του τομέα Ανάπτυξης Γης, PwC Κύπρου, όπως δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα "Η Σημερινή"

 

Σε ποια κατάσταση βρίσκεται σήμερα ο τομέας των ακινήτων στην Κύπρο;

Ο τομέας ακινήτων στην Κύπρο παρουσιάζει σημάδια συνεχούς βελτίωσης. Αυτή η βελτίωση αποτυπώνεται στην αύξηση των πωλήσεων ακινήτων, την ανοδική πορεία τιμών, καθώς επίσης και στην αύξηση των αδειών οικοδομής που εκδόθηκαν κατά το 2017.

Συγκεκριμένα, το 2017 οι συνολικές πωλήσεις ακινήτων στην Κύπρο σημείωσαν αύξηση 24% σε σχέση με το 2016. Σημαντικός παράγοντας στην βελτιωμένη εικόνα του κλάδου είναι το αυξανόμενο ενδιαφέρον που επιδεικνύουν ξένοι αγοραστές για την Κυπριακή αγορά ακινήτων από το 2014, κατόπιν αλλαγής στα κριτήρια του προγράμματος πολιτογράφησης ξένων επενδυτών. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2017 υπήρξε αύξηση της τάξης του 33% σε πωλήσεις προς αλλοδαπούς αγοραστές. Η συνεχιζόμενη αύξηση στον αριθμό πωλήσεων προς αλλοδαπούς, φαίνεται να συνοδεύεται παράλληλα με μια τάση προς ακριβότερα ακίνητα και αυτό διαπιστώνεται και από την τελευταία έκθεση της PwC όπου διαφαίνεται ετήσια αύξηση 45% στις πωλήσεις διαμερισμάτων και οικιών αξίας άνω του €1,5 εκ το 2017.

Όσον αφορά τις τιμές των ακινήτων, εάν επικεντρωθούμε στη συμπεριφορά των δεικτών τιμών οικιστικών ακινήτων της Κεντρικής Τράπεζας και του Royal Institution of Chartered Surveyors (RICS) μέχρι το τρίτο τρίμηνο του 2017, οι δύο δείκτες υποστηρίζουν στο ότι οι τιμές βρίσκονται σε τροχιά ανάκαμψης. Συγκεκριμένα, μέχρι το τρίτο τρίμηνο του 2017, οι δύο δείκτες κατέγραψαν αύξηση 1% και 4% αντίστοιχα για οικιστικά ακίνητα.

Τέλος, ο κατασκευαστικός κλάδος σημειώνει σταδιακή αύξηση από τα μέσα του 2016 με τα σημάδια στην αγορά υποστηρίζουν ότι δύναται να υπάρχει βελτίωση στο μέλλον. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2017 η αξία των νέων αδειών οικοδομής σημείωσε ετήσια αύξηση 49%.

 

Πόσο σταθερός εμφανίζεται ο τομέας των ακινήτων στην Κύπρο έχοντας υπόψη τις εξελίξεις όσον αφορά τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια;

Η αγορά ακινήτων και ιδιαίτερα η αγορά κατοικίας, επηρεάζεται άμεσα από την συνολική οικονομική επίδοση της χώρας. Η κυπριακή οικονομία έχει πλέον εισέλθει σε τροχιά ανάπτυξης και αυτό διαφαίνεται από την καταγραφή θετικών ρυθμών ανάπτυξης και τις αναβαθμίσεις της πιστοληπτικής ικανότητας της Κύπρου από τους διεθνείς οίκους αξιολόγησης.

Παρόλα αυτά, μια από τις πιο κρίσιμες προκλήσεις της χώρας αφορά τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια, το ύψος των οποίων παραμένει υψηλό και χρήζει άμεσης και αποτελεσματικής αντιμετώπισης. Το επίπεδο των μη εξυπηρετούμενων δανείων επηρεάζει σημαντικά τον κλάδο ακινήτων, αφενός στα επίπεδα ζήτησης, με τις τράπεζες να παραμένουν πολύ προσεκτικές στη χορήγηση νέων στεγαστικών δανείων δεδομένου του πολύ υψηλού δανεισμού των νοικοκυριών, αφετέρου και στα επίπεδα προσφοράς καθώς οι εταιρείες ανάπτυξης γης αντιμετωπίζουν σοβαρούς περιορισμούς στην εξασφάλιση τραπεζικής χρηματοδότησης για νέα έργα, λόγω του υφιστάμενου υψηλού επιπέδου δανεισμού που επιβαρύνει τις εταιρείες στον συγκεκριμένο κλάδο.

Ταυτόχρονα όμως, θα πρέπει να τονιστεί ότι η συνέχιση της ανάκαμψης στην αγορά οικιστικών ακινήτων θα μπορούσε να συμβάλει στη μείωση του χρέους των νοικοκυριών, καθώς και η συνεχιζόμενη πτωτική τάση των τιμών που είδαμε τα τελευταία χρόνια, δεν ενθάρρυνε τους ιδιοκτήτες και τις τράπεζες να προβούν σε πωλήσεις των ακινήτων για την μείωση του δανεισμού.

 

Θεωρείτε ότι οι «πύργοι» που χτίζονται κατά μήκος του νησιού θα έχουν οφέλη για την Κυπριακή οικονομία;

Ο ιδιωτικός κλάδος ανάπτυξης γης έχει ανταποκριθεί ενεργά στα αυξημένα επίπεδα ζήτησης, γεγονός που οδήγησε στην εισαγωγή νέων πρωτοποριακών έργων και ψηλών κτιρίων συγκεκριμένων προδιαγραφών, κυρίως στα παραλιακά μέτωπα του νησιού.

Η εισαγωγή των έργων αυτών αναμένεται να αποφέρει ποικίλα οφέλη, άμεσα και έμμεσα, στην Κυπριακή οικονομία. Συγκεκριμένα, οι αγορές των οικιστικών μονάδων στα έργα αυτά είναι αλλοδαποί επενδυτές συμβάλλοντας με αυτό τον τρόπο στην εισροή νέων κεφαλαίων από το εξωτερικό και την χρησιμοποίηση των εισροών αυτών για την χρηματοδότηση των έργων.

Επίσης, καθώς η πλειοψηφία των έργων αυτών βρίσκεται στο στάδιο σχεδιασμού, αναμένεται ότι με την έναρξη των κατασκευαστικών εργασιών, τα έργα αυτά θα συμβάλουν περαιτέρω στη δημιουργία θέσεων εργασίας, μείωση της ανεργίας καθώς επίσης και στη δημιουργία επιπρόσθετων εσόδων για το κράτος.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της τελευταίας έρευνας της PwC, φαίνεται ότι από το 2014 και μετέπειτα, η ζήτηση για οικιστικά ακίνητα πολυτελείας ακολούθησε αυξητική πορεία. Συγκεκριμένα, το 2017 ο αριθμός συναλλαγών οικιστικών μονάδων αξίας άνω του €1,5εκ έχει σχεδόν τετραπλασιαστεί σε σύγκριση με το 2014.

Λαμβάνοντας υπόψη την ραγδαία αύξηση στην εισαγωγή έργων αυτού του τύπου που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια και τον αυξημένο όγκο οικιστικών μονάδων που αναμένεται να διατεθούν στην αγορά, στον μεσοπρόθεσμο ορίζοντα, είναι εξαιρετικά σημαντικό να συνεχιστεί και να αυξηθεί περαιτέρω το ενδιαφέρον από ξένους επενδυτές, ούτως ώστε να αποφευχθούν οι οικονομικές συνέπειες από ενδεχόμενη ανισορροπία προσφοράς και ζήτησης στην συγκεκριμένη αγορά ακινήτων. Είναι επίσης εξαιρετικά σημαντικό, ως χώρα, να συνεχίσουμε να παρέχουμε τα κατάλληλα κίνητρα στους ξένους επενδυτές, η συνεισφορά των οποίων αποδεικνύεται ιδιαίτερα σημαντική για την Κυπριακή οικονομία.

Σε ποιες περιοχές της Κύπρου παρουσιάζεται μεγαλύτερη δραστηριότητα στον κλάδο ακινήτων;

Εάν επικεντρωθούμε στις συμβάσεις πωλήσεων ακινήτων κατά το 2017, σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας, η επαρχία Λεμεσού φαίνεται να συγκεντρώνει το μεγαλύτερο ποσοστό συναλλαγών, με 36% του συνολικών όγκου πωλήσεων και την ακολουθεί η επαρχία Πάφου με ποσοστό 24%. Οι επαρχίες Λεμεσού και Πάφου συγκεντρώνουν επίσης περίπου το 70% των συνολικών πωλήσεων προς αλλοδαπούς αγοραστές.

Η μεγαλύτερη ετήσια αύξηση το 2017 έχει καταγράφει στην επαρχία Αμμοχώστου, όπου υπήρξε αύξηση 44%, κυρίως ως αποτέλεσμα της σημαντικής αύξησης στην αγορά οικιστικών ακινήτων στη συγκεκριμένη επαρχία από αλλοδαπούς. Στην αύξηση αυτή φαίνεται να έχει συμβάλει η εισαγωγή νέων πρωτοποριακών αναπτυξιακών έργων τα οποία έχουν προσελκύσει το ενδιαφέρον αλλοδαπών επενδυτών.

Θα ήθελα επίσης να αναφερθώ στο επίπεδο συναλλαγών στην επαρχία Λευκωσίας, μια αγορά που σχεδόν εξολοκλήρου βασίζεται στους Κύπριους αγοραστές. Το 2017 έχει παρουσιάσει σημαντική ετήσια αύξηση ύψους 42%, γεγονός που υποστηρίζει τα αυξημένα επίπεδα εγχώριας ζήτησης για ακίνητα. Ταυτόχρονα, φαίνεται πως ο ιδιωτικός κλάδος κατασκευών και ανάπτυξης γης που δραστηριοποιείται στην Λευκωσία, ανταποκρίνεται στα αυξημένα επίπεδα ζήτησης, καθώς η επαρχία έχει καταγράψει το 2017 το μεγαλύτερο ποσοστό νέων αδειών οικοδομής σε σχέση με το εμβαδό έργων που αδειοδοτήθηκαν.

 

Κωνσταντίνος Σαββίδης
Ανώτερος Διευθυντής
Συμβουλευτικές Υπηρεσίες
Τομέας Ανάπτυξης Γης
PwC Κύπρου

 

 

Το περιεχόμενο αυτό προορίζεται για γενική ενημέρωση, και δεν μπορεί να αντικαταστήσει την εξειδικευμένη επαγγελματική συμβουλή.

Contact us

Konstantina Logotheti

Director - Marketing & Communications, PwC Cyprus

Tel: +357-22555108

Follow us